0989 012 654 toasoan@businessforum.vn Fanpage Facebook
StarNewCity

Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ với nhà đầu tư cá nhân

Mặc dù là một trong những nền kinh tế có sức chống chịu dịch Covid-19 tốt nhất trong năm 2020, nhưng những gì đang diễn ra ở thị trường chứng khoán Việt Nam khiến cho không ít người hoài nghi và lo lắng. Nhiều nhà đầu tư cũ (được gọi là Fn) lo lắng cho nhà đầu tư mới (được gọi là F0) nhưng với thị trường chứng khoán Việt Nam như hiện nay, thì nhà đầu tư cá nhân nào cũng là... phận mỏng cánh chuồn.

Có nhiều cái tăng đột biến diễn ra từ đầu tháng 8-2020 đến nay: khối lượng giao dịch, giá trị giao dịch, số lượng nhà đầu tư cá nhân mới, sự cố nghẽn lệnh, và các chỉ số của thị trường chứng khoán Việt Nam. Nếu tính từ ngày 30-3-2020 đến ngày 15-1-2021, chỉ số VN30 đã tăng 92,85%, gấp hơn 2 lần mức tăng của chỉ số SP500 (Mỹ) và SSE50 (Thượng Hải, Trung Quốc).

Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro với nhà đầu tư cá nhân.

Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro với nhà đầu tư cá nhân.

Mức tăng của thị trường chứng khoán Mỹ và Trung Quốc cho thấy thị trường chứng khoán giai đoạn này không còn là nhiệt kế của nền kinh tế như lý thuyết. Trong khi dấu hiệu phục hồi của kinh tế chưa rõ ràng mà rất nhiều cổ phiếu đã tăng tính bằng lần. Trong vòng hơn 10 tháng, chỉ số SP500 đã tăng 45,48% và chỉ số SSE50 đã tăng 41,93% và vượt xa mốc trước khủng hoảng dịch Covid-19 bùng nổ như biểu đồ bên dưới.

Thị trường chứng khoán ở nhiều nước trên thế giới cũng thu hút một lượng lớn các nhà đầu tư cá nhân mới, vì lãi suất thấp, sự tiếp sức của các ngân hàng trung ương, và thậm chí lý do “hỡi ôi” là bởi làm việc tại nhà nhiều quá và nhận trợ cấp của chính phủ, theo kiểu “rảnh rỗi sinh nông nỗi”.

Thị trường chứng khoán tự bản thân nó đã chứa đựng nhiều rủi ro, vì chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố bên ngoài cũng như rủi ro của riêng doanh nghiệp niêm yết. Nhưng không như các thị trường chứng khoán phát triển khác, thị trường chứng khoán Việt Nam còn không ít lần bị ví như một sòng bài lớn, và nhà đầu tư cá nhân được ví như những con thỏ, bất kể thỏ già hay thỏ non.

Nguy hiểm thứ nhất là hệ thống văn bản quy phạm pháp luật chưa hoặc chậm có chủ ý trong việc bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư cá nhân. Ví dụ như quy định T+0 và bán khống mặc dù đã được thừa nhận là cần thiết cho thị trường nhưng đến giờ vẫn chưa được triển khai. Đối với nhà đầu tư cá nhân, nhất là nhiều nhà đầu tư nhỏ lẻ thì hạn chế về vốn sẽ khiến họ nhiều khi bị điểm huyệt với quy định T+3. Dĩ nhiên một số công ty chứng khoán cũng có cách giúp khách hàng lách quy định này nhưng chỉ giới hạn trong một danh sách cổ phiếu nhất định, kèm với việc tăng phí giao dịch.

Việc bảo vệ nhà đầu tư nhỏ lẻ cũng chưa được quan tâm trong trường hợp cổ đông lớn lạm quyền và xâm phạm lợi ích của họ. Đã có không ít trường hợp công ty có mục đích từ trước khi lên sàn là lừa đảo nhà đầu tư.

Cụ thể, giai đoạn đầu lên sàn, giá cổ phiếu sẽ được kéo lên cao, tạo nhiều đợt sóng lớn. Đến một mức giá như kỳ vọng và hút được một lượng nhất định nhà đầu tư cá nhân nhỏ lẻ, các cổ đông lớn sẽ dần thoái vốn, rút ruột tài sản công ty và công ty chỉ còn là một cái xác với nhiều cổ đông nhỏ dài hạn.

Hoặc có trường hợp công ty có những thông tin bất lợi được giấu từ trước đến nay hay tin xấu ập đến bất ngờ, khi chưa được công bố thì các cổ đông lớn đã nhanh chóng thoái vốn. Đến lúc thông tin được công bố thì đã quá muộn đối với các nhà đầu tư cá nhân. Những trường hợp như vậy, dù có bằng chứng thì việc xử lý các cổ đông lớn vẫn còn bị bỏ ngỏ hay dù có xử lý thì cũng không đủ tính răn đe.

Nguy hiểm thứ hai là vì quy định pháp luật chưa chặt chẽ và nghiêm minh, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn tồn tại những đội lái chứng khoán, thao túng giá cổ phiếu. Việc cấu kết giữa đội lái với lãnh đạo doanh nghiệp hay cổ đông lớn của doanh nghiệp là hoàn toàn có thể xảy ra trong việc tạo các giao dịch tự mua tự bán, từ đó đưa giá cổ phiếu về giá mình thiết lập để tạo bẫy các nhà đầu tư cá nhân.

Việc thao túng giá cổ phiếu sẽ còn nguy hiểm hơn trong trường hợp có sự thông đồng của các công ty chứng khoán. Thử hình dung nếu một đội lái nào đó có được trạng thái danh mục, tài khoản của rất nhiều nhà đầu tư cá nhân, từ đó họ có thể hoàn toàn tạo nhịp của trò chơi trên một mã chứng khoán nào đó. Trong trường hợp này, rủi ro sẽ càng lớn cho các nhà đầu tư cá nhân vay để đầu tư (dùng margin) vì áp lực trả lãi khi giá cổ phiểu giảm mạnh sau khi đã được đánh lên.

Nguy hiểm thứ ba là hạ tầng của sàn giao dịch vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu của thị trường, dẫn đến việc nghẽn lệnh hay rớt lệnh. Dĩ nhiên trong trường hợp này thì nhà đầu tư cá nhân sẽ bị thiệt thòi vì các công ty chứng khoán phải ưu tiên các khách hàng lớn là nhà đầu tư tổ chức.

Có người sẽ nghĩ đến việc: nếu vậy thì nhà đầu tư cá nhân Việt Nam có nên chuyển sang đầu tư vào các quỹ hay một dạng cổ phiếu phát hành bởi các quỹ (ETF)?

Đây cũng là một giải pháp khả dĩ nhưng cũng vì hệ thống văn bản pháp luật chưa đầy đủ và nghiêm minh nên nhà đầu tư cá nhân vẫn có thể bị rủi ro. Đối với các nhà đầu tư cá nhân nhiều kinh nghiệm, đầu tư qua các quỹ sẽ tăng chi phí giao dịch và bị hạn chế nhiều sự linh hoạt trong việc xây dựng danh mục đầu tư. Ngoài ra, vì quyết định mua bán các loại chứng khoán trong danh mục là do quỹ đầu tư quyết định nên nhiều quỹ sẽ vì lợi ích của mình mà không màng đến lợi ích của nhà đầu tư cá nhân.

Tóm lại, hệ thống hạ tầng và quy định pháp luật hiện nay ở Việt Nam đang đặt nhà đầu tư cá nhân vào tình thế... phận mỏng cánh chuồn. Nếu các nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý thật sự muốn thị trường chứng khoán là một kênh dẫn vốn hiệu quả cho nền kinh tế thì cần có cơ chế bảo vệ hiệu quả nhà đầu tư cá nhân như nhiều nước đã làm, một ví dụ có thể tham khảo là quy định MiFiD II của EU.

Để phát triển hệ thống các doanh nghiệp lành mạnh, bền vững thì không thể không phát triển thị trường chứng khoán vì các doanh nghiệp tử tế đàng hoàng sẽ dễ dàng huy động vốn khi cần thiết. Đối với người dân, nhu cầu tiết kiệm đầu tư qua chứng khoán là hoàn toàn hợp lý và chính đáng, là một nguồn lực quan trọng của tăng trưởng.

Vì vậy, cần sớm có những quy định chặt chẽ, nghiêm minh để bảo vệ nhà đầu tư cá nhân. Còn với những gì đang quá hưng phấn ở thị trường chứng khoán Việt Nam, các nhà đầu tư cá nhân nên tự nhắc mình “chén vui nhớ buổi hôm nay, chén mừng xin đợi ngày rày năm sau”.

TS Võ Đình Trí, Trường Đại học Kinh tế TPHCM, IPAG Business School Paris, và AVSE Global.

Bộ Tài chính vừa ban hành thông tư quy định hoạt động của công ty chứng khoán cho phép tỷ lệ vay margin không quá 5 lần vốn chủ sở hữu

Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư 121/2020/TT-BTC thay thế thông tư 210/2012/TT-BTC quy định về hoạt động của công ty chứng khoán trong đó quy định rõ: Tỷ lệ tổng nợ trên vốn chủ sở hữu của công ty chứng khoán không được vượt quá 05 lần.

Thị trường chứng khoán giảm điểm lịch sử lên đến 61 điểm, dòng tiền đổ vào thị trường lên đến gần 1 tỷ USD, nhà đầu tư hoảng loạn bán tháo cổ phiếu và những bài học cần rút ra

Ngày 19/01/2021 là một “ngày đen tối” trong lịch sử của thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam khi lần đầu tiên VnIndex giảm 61 điểm khi kết thúc phiên giao dịch. Ở chiều ngược lại, lượng tiền đổ vào thị trường lên đến gần 1 tỷ USD (hơn 20 nghìn tỷ đồng) phản ảnh những diễn biến khó lường của TTCK đang được đánh giá vào thời đỉnh cao.

Theo Kinh doanh và Tiêu dùng Link bài gốchttps://kinhdoanhtieudung.thuonggiaonline.vn/chung-khoan/thi-truong-chung-khoan-viet-nam-van-tiem-an-rat-nhieu-nguy-co-voi-nha-dau-tu-ca-nhan-320.html

Mới nhất

HAGL nợ nhiều, cho vay nhiều, sau khi bán Nông nghiệp Quốc tế HAGL cho Thaco, HAGL của bầu Đức loay hoay tìm hướng phát triển

16 Giờ trước

CTCP Hoàng Anh Gia Lai (HAG) vừa công bố báo cáo tài chính quý 1/2021 không còn có sự hiện diện của CTCP Nông nghiệp Quốc tế Hoàng Anh Gia Lai (HNG) với tư cách là công ty con. Câu hỏi đặt ra là HAGL của ông Đoàn Nguyên Đức còn lại những gì sau khi bán lượng lớn cổ phần HNG cho phía Thaco?

CEO LienVietPostBank: Mong đem về vài trăm triệu USD khi tìm đối tác mới cho bancassurance

17 Giờ trước

Đến tháng 2/2022, hợp đồng liên kết bán chéo sản phẩm bảo hiểm qua ngân hàng giữa LienVietPostBank - Dai-ichi Life Việt Nam sẽ kết thúc, ngân hàng này đang đàm phán với một số tập đoàn bảo hiểm mới…

Quản lý tài chính tại các chung cư: Vì đâu cứ mãi tranh chấp?

07/05/2021 lúc 15:53

Để không xảy ra tranh chấp giữa chủ đầu tư - Ban Quản trị - cư dân thì các khoản thu – chi của chung cư phải được kiểm toán độc lập.

Công ty cổ phần Thương mại Hà Tây bị Thanh tra Ủy ban Chứng khoán Nhà nước phạt 85 triệu đồng vì công bố thông tin sai lệch

07/05/2021 lúc 14:55

Công bố thông tin sai lệch về số lượng nghị quyết Hội đồng quản trị tại báo cáo tình hình quản trị công ty năm 2018, năm 2019.

Gia nhập LienVietPostBank, “bầu” Thụy tham vọng gì?

06/05/2021 lúc 08:49

“Bầu” Thụy gia nhập LienVietPostBank sau thời gian chuẩn bị kỹ lưỡng. Trong khi đó, người nhà họ Dương bán ra cổ phiếu.

Hơn 51 nghìn doanh nghiệp đóng cửa trong 4 tháng đầu năm 2021, tăng 23,3% so với cùng kỳ năm ngoái

06/05/2021 lúc 08:38

Phần lớn doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời gian hoạt động ngắn, chủ yếu là các doanh nghiệp có thời gian hoạt động từ 0-5 năm với 14.940 doanh nghiệp.

Tài sản 130 tỷ USD của Bill Gates gồm tranh độc, xế hộp, địa ốc... có thể bị chia đôi bởi vụ ly hôn

05/05/2021 lúc 09:36

Gai gia đình Bill Gates sở hữu bất động sản ở 5 tiểu bang, dàn xe Porsche trị giá 2 triệu USD; một bộ sưu tập tác phẩm Vinci Codex trị giá 30 triệu USD, một dàn máy bay phản lực riêng...

Công ty Chứng khoán MB và VNDirect bị xử lý vì huy động vốn trái phép

05/05/2021 lúc 09:08

Bộ Tài chính thông tin về việc xử lý các công ty chứng khoán vi phạm các quy định về huy động vốn dưới các hình thức hợp tác đầu tư, tiết kiệm tiền gửi...

Bộ Kế hoạch Đầu tư gỡ vướng cho giải ngân vốn ngân sách Nhà nước năm 2021

04/05/2021 lúc 16:14

Bộ Kế hoạch và Đầu tư yêu cầu báo cáo về các vướng mắc, khó khăn, nguyên nhân dẫn đến giải ngân chậm của từng dự án được giao kế hoạch đầu tư vốn ngân sách Nhà nước năm 2021