0989 012 654 toasoan@businessforum.vn Fanpage Facebook
StarNewCity

Có nên lập quỹ vắc-xin phòng covid-19?

Việc Chính phủ thành lập Quỹ vắc-xin phòng Covid-19 Việt Nam (Quỹ) tạo ra cả sự ủng hộ lẫn phản đối. Câu hỏi quan trọng là việc thành lập Quỹ có cơ sở hay không, và nếu có thì cơ sở đó là gì?

Trong các xã hội hiện đại, Nhà nước có vai trò đảm bảo an ninh và an toàn cho người dân, và hiển nhiên trong bối cảnh đại dịch, vai trò này của Nhà nước cần kíp hơn bao giờ hết.

Theo TS Vũ Thành Tự Anh, cách mà Chính phủ đang làm là hình thành quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách để huy động các nguồn tài trợ, hỗ trợ, đóng góp tự nguyện của xã hội.

Theo TS Vũ Thành Tự Anh, cách mà Chính phủ đang làm là hình thành quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách để huy động các nguồn tài trợ, hỗ trợ, đóng góp tự nguyện của xã hội.

Từ góc nhìn này, việc Chính phủ thành lập Quỹ vắc-xin phòng Covid-19 là một sự thừa nhận rằng ngân sách quốc gia hiện nay không đủ để trang trải chi phí mua, sản xuất và triển khai tiêm chủng vaccine. Nói theo ngôn ngữ kinh tế học, đây là biểu hiện của “thất bại chính phủ” (government failure) về mặt ngân sách.

Câu hỏi đặt ra là vậy cách thức sửa chữa “thất bại chính phủ” nên như thế nào?

Cách thứ nhất, đáng lẽ phải được thực hiện từ giờ này năm ngoái, là chuẩn bị trước ngân sách để có thể chủ động triển khai kế hoạch vắc-xin. Đáng tiếc là trong dự toán ngân sách nhà nước 2021, không hề có khoản nào dành cho vắc-xin. Cũng cần nói thêm là trong dự toán ngân sách 2021 có 20.611 tỷ đồng dành cho chi thường xuyên các lĩnh vực y tế, dân số và gia đình, nhưng theo luật, không thể lấy ngân sách này để mua hay sản xuất vắc-xin được.

Cách thứ hai, phát hành trái phiếu. Điều này gặp phải khó khăn là trong kế hoạch phát hành trái phiếu năm 2021 cũng không có khoản nào dành cho vắc-xin. Tất nhiên Chính phủ vẫn có thể bổ sung kế hoạch phát hành nợ, song quy trình này sẽ mất thời gian, hơn nữa việc sử dụng nợ công có những ràng buộc nhất định, và do vậy có thể không đáp ứng yêu cầu cấp bách trước mắt.

Cách thứ ba, trông chờ vào sự giúp đỡ của bên ngoài, cả đa phương và song phương. Trong bối cảnh vắc-xin đã trở thành hàng hóa chiến lược và đối ngoại thì triển vọng của phương thức này vô cùng mong manh, vì vậy hoàn toàn không thể dựa vào được.

Cách thứ tư, cách mà Chính phủ đang làm, là hình thành quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách để huy động các nguồn tài trợ, hỗ trợ, đóng góp tự nguyện của xã hội, chủ yếu từ doanh nghiệp và người dân. Theo một nghĩa nào đó, Chính phủ sửa chữa “thất bại ngân sách” bằng phương thức xã hội hóa.

Tất nhiên, “xã hội hóa” không phải là giải pháp duy nhất. Tháng 5 vừa qua, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ra quyết nghị sử dụng 12.100 tỷ đồng từ nguồn tiết kiệm chi năm 2020 để mua vắc-xin phòng dịch. Bên cạnh đó, Chính phủ cũng có thể sử dụng ngân sách dự phòng (17.500 tỷ đồng) hay ngân sách vượt thu cho nhiệm vụ này (một thực tế “thú vị” là trong năm 2020, mặc dù kinh tế suy giảm nặng nề nhưng ngân sách nhà nước vẫn vượt thu 9,1% so với dự toán ?!)

Nói tóm lại, việc thành lập Quỹ vắc-xin phòng Covid-19 là nỗ lực sửa chữa thất bại ngân sách bằng phương thức xã hội hóa. Việc hình thành quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách giúp Chính phủ “rộng tay” mua, sản xuất và triển khai tiêm chủng vaccine với tốc độ nhanh nhất. Tuy nhiên, điều này cũng hàm chứa nhiều rủi ro, vì vậy cần phải được thực hiện với đầy đủ sự công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình để tránh đi vào vết xe đổ của máy trợ thở trước đây.

Bài viết thể hiện quan điểm riêng của TS VŨ THÀNH TỰ ANH, Giám đốc nghiên cứu, Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright (FETP). Business Forum dẫn nguồn và chỉnh sửa một số điểm. 

Thủ tướng ủng hộ tăng tỷ lệ ngân sách TP.HCM được giữ lại

Liên quan đề xuất tăng tỷ lệ điều tiết ngân sách TP.HCM được giữ lại lên 23%, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định tinh thần ủng hộ tối đa cho thành phố.

Chuyên gia chứng khoán Nguyễn Hồng Điệp nhận định về hiệu quả đầu tư của thị trường chứng khoán: nên có kênh đầu tư khác để so sánh

Trong mấy ngày Tết "trốn dịch", tôi có mặt ở một vùng biển khá bình yên, vắng lặng. Được thư giãn, nghỉ ngơi sau một năm nhiều thăng trầm. Tình cờ sáng nay có chat Face Book với một anh học ở Nga, trên tôi 3 năm. Anh ấy hiện đang công tác tại một viện khoa học, cũng theo dõi nhiều bài viết của tôi, chủ yếu về chứng khoán. Anh kể là cũng tham gia đầu tư chứng khoán được gần 3 năm nay, nhưng anh có vẻ hơi buồn vì chưa "ăn bằng lần".

Theo Facebook Vũ Thành Tự Anh Link bài gốchttps://www.facebook.com/100001830205620/posts/5787526994651583/

Mới nhất

Ông Johnathan Hạnh Nguyễn dự kiến chi 3,5 tỷ USD để mua 10 máy bay Boeing 777F, thúc đẩy nhanh quá trình lập hãng bay IPP Air Cargo

7 Giờ trước

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành vừa giao các Bộ: KH-ĐT, GTVT, Tài chính, Xây dựng, Tư pháp, Ngân hàng nhà nước nghiên cứu các dự án trọng điểm của Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Liên Thái Bình Dương (IPPG).

Hơn 100.000 tỷ đồng sẽ được bơm ra nền kinh tế với lãi suất chỉ 3-4%/năm

8 Giờ trước

Lãnh đạo NHNN cũng khẳng định các ngân hàng không siết chặt cho vay mà mong muốn tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp. Mục tiêu tăng trưởng tín dụng năm nay là 12% nhưng có thể linh hoạt mở rộng nếu cần thiết.

Sản xuất bước vào thời kỳ ‘sống chung với virus’

23 Giờ trước

Sau hơn ba tháng giãn cách nghiêm ngặt và trước những thông điệp chuẩn bị sống chung với virus, đang có con sóng ngầm tái cấu trúc bên trong các doanh nghiệp để sẵn sàng cho thời điểm “giải nén lò xo”.

Sợ trách nhiệm, khi có dịch, lãnh đạo sẽ ‘khoá cứng’ địa phương

23 Giờ trước

TS Nguyễn Sĩ Dũng cho rằng tâm lý sợ trách nhiệm khi có dịch COVID-19, lãnh đạo sẽ "khóa cứng" địa phương.

Tập đoàn DOJI huy động thêm 1.000 tỷ đồng bằng hình thức phát hành trái phiếu, công ty đẩy mạnh phát triển lĩnh vực mới: bất động sản

27/09/2021 lúc 07:28

Tập đoàn vàng bạc đá quý DOJI vừa công bố đã phát hành thành công lô trái phiếu có tổng giá trị 1.000 tỷ đồng. Trái phiếu có kỳ hạn 60 tháng và không có tài sản đảm bảo.

Thống đốc Nguyễn Thị Hồng: Sẽ tăng hạn mức tín dụng cho các ngân hàng

27/09/2021 lúc 06:58

Thống đốc NHNN cho biết, trong thời gian sắp tới, NHNN sẽ tăng hạn mức tín dụng có thể cho các ngân hàng và điều chỉnh phù hợp lãi suất theo đúng cam kết.

Nam Long tăng vốn điều lệ lên 3.830 tỷ đồng bằng cách phát hành thêm cổ phiếu, chốt phương án thưởng 10,55% cho cán bộ cấp cao

26/09/2021 lúc 09:09

Đầu tư Nam Long (HoSE: NLG) công bố Nghị quyết HĐQT thông qua phương án phát hành cổ phiếu để tăng vốn cổ phần từ nguồn vốn chủ sở hữu, phát hành cổ phiếu trả cổ tức năm 2020 và theo chính sách thưởng khuyến khích dài hạn cho lãnh đạo cao cấp (ESG).

Chủ tịch Dragon Capital: “Thị trường chứng khoán Việt Nam có nội lực mạnh mẽ chưa được khai thác hết”

26/09/2021 lúc 08:42

Ông Dominic Scrive cho rằng giai đoạn khó khăn và đặc biệt này là cơ hội để chúng ta đầu tư nhiều hơn cho bản thân và kế hoạch tài chính cá nhân.

Từ nay đến 30.9 sẽ từng bước nới lỏng giãn cách xã hội có kiểm soát

25/09/2021 lúc 15:39

Thủ tướng nêu rõ mục tiêu, từ nay đến 30.9 sẽ từng bước nới lỏng giãn cách xã hội có kiểm soát để khôi phục phát triển kinh tế-xã hội.